การฝึกสมาธิในพระพุทธศาสนาแบบมหายาน

สมาธิแบบเซนในปัจจุบัน1
สมาธิแบบเซนในปัจจุบัน เป็นวิธีปฏิบัติที่นิยมในพระพุทธศาสนานิกายเซนในประเทศญี่ปุ่นมีวิธีปฏิบัติที่สำคัญ อยู่ 2 สายสายแรกคือ
รินไซเซนมีปริศนาธรรมเป็นหัวใจของการปฏิบัติ่วนสายที่สองคือ โซโตะเซน (ฯฯ ) ใช้อีกวิธีหนึ่งที่เรียกว่า ชิคานทาซา เป็นหัวใจของการปฏิบัติรินไซเซนในปัจจุบันใช้โกอานเป็นหัวใจของการปฏิบัติ
ซึ่งการปฏิบัตินั้นเมื่อนักศึกษาเข้าไปขอกรรมฐานกับอาจารย์แล้ว อาจารย์ก็จะให้โกอานข้อที่หนึ่งซึ่งก็คือ ให้ภาวนาคำว่า "มู" จนกว่าจะหาคำตอบได้พอตอบได้แล้ว อาจารย์ก็จะให้โกอานข้อที่ 2 เราตอบได้ก็ให้ข้อที่ 3 ข้อที่ 4 ข้อที่ 5 ไปเรื่อยๆ จนกว่าจะหมดโกอานในหนังสือ "มูมอนคาน" แล้วถือว่าจบหลักสูตร ถือได้ว่ารู้ธรรมะขั้นลึกซึ้ง ซึ่งลักษณะการทำภาวนาแบบนี้ แม้ว่าจะมีความพยายามที่จะหาคำตอบจากการภาวนาก็ตาม การนั่งนั้นเขาก็นั่งนิ่ง หลับตา
ภาวนา ดูลมหายใจ และในการดูลมหายใจนั้นเขาก็กำกับคำภาวนาด้วยนอกจากนี้ยังมีบางสำนัก คือ "เรียวโคอิน" ที่อาจารย์โคโบริ โรชิ อนชาวต่างประเทศ ได้ประยุกต์ ให้เข้ากับวันธรรมตะวันตก คือ
ขณะที่อาจารย์เซนคนอื่นสอนให้ภาวนาคำว่า "มู" ท่านโคโบริก็สอนให้ชาวตะวันตกภาวนาว่า "ฯ" ทำภาวนาอย่างนี้จนความรู้สึกนึกคิดเป็นอย่างเดียวกับคำภาวนาส่วนสายที่ 2 คือ โซโตะเซน ใช้วิธีการที่แตกต่างออกไป คือ เขาให้นั่งสมาธิ นั่งนิ่งๆ แต่ไม่หลับตาให้ลืมตา และไม่ต้องภาวนา ไม่ต้องดูลมหายใจ ไม่ต้องทำอะไรทั้งสิ้น นั่งเฉยๆ แล้วให้รู้สึกตัว
เช่น ในขณะที่นั่งนั้นมีเสียงรถผ่านไปก็ให้รู้ ลมพัดมาต้องกายก็ให้รู้ มีอะไรเกิดขึ้นรอบกายก็ให้รู้ ให้นั่งอยู่ในความรับรู้ทุกสิ่งทุกอย่าง มี สติ รับรู้ทุกสิ่งทุกอย่าง วิธีการนี้เรียกว่า "ชิคานทาซา"รูปสมาธิแบบเซนจะมุ่งเน้นความ งบทางใจโดยการนั่งนิ่ง ๆ แล้วนำคำภาวนามาขบคิดจนเกิดความรู้ใหม่ที่เกิดขึ้นมาพร้อมกับความ ว่างสงบ และความยินดี
จากหนังสือ DOU วิชา MD 101 ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับสมาธิ
โฆษณา